AKTA KURII DIECEZJANEJ WŁOCŁAWSKIEJ-AKTA PARAFII

    Nowa diecezja, z urzędową nazwą „Diecezja włocławska”, weszła w swoją działalność już ze zreformowanymi przez nowy Kodeks Prawa Kanonicznego urzędami centralnymi, a mianowicie z Kurią Diecezjalną dla spraw administracyjnych i Sądem Kościelnym dla spraw sądowych. Stąd dwa zasadnicze zespoły akt, a mianowicie akta Kurii Diecezjalnej i akta Sadu Kościelnego. Rozpoczynają się one często już od 1818 r., czyli obejmują schyłkowe lata diecezji kujawsko-kaliskiej.
    Należy tu nadmienić, że akta parafii diecezji włocławskiej, okresu przedwojennego, posiadające osobną serię w Aktach Kurii Diecezjalnej we Włocławku, były do tej pory przy wykazie akt zespołów parafialnych.
    Archiwum Kurii Diecezjalnej we Włocławku, stosownie do upływu lat i okoliczności, przekazuje do Archiwum Diecezjalnego we Włocławku jako ostatecznie przechowującego coraz to nowe akta. Sprawia to pewną trudność przy układaniu, a także przy nadawaniu sygnatur aktom przybyłym do zespołu. Zespoły te są bowiem ciągle żywe – czyli kancelarie, w których akta powstają, ciągle funkcjonują. Ze względów praktycznych uznano, że najlepszym wyjściem będzie tworzenie podsekcji w ramach danej serii akt zespołu Kurii Diecezjalnej we Włocławku. Odnosi się to tak do akt ogólnych, jak i do akt poszczególnych parafii, czy akt personalnych lub zakonnych.
    Ciągle nie jest uregulowana sprawa: po jakim czasie mają być przekazywane akta, zwłaszcza parafii, ponieważ te z okresu powojennego często są już poszukiwane.
    Poważną serię akt akta parafii diecezji włocławskiej. Do tej pory były wszystkie wymieniane przy zespołach akt poszczególnych parafii. Całość akt z Kurii, dotyczących parafii jest z konieczności ułożona w kilku miejscach.
    Część pierwszą stanowią akta z okresu międzywojennego. Po wojnie zostały one uporządkowane i ułożone przez ks. S. Librowskiego, ówczesnego archiwistę, oraz oprawione i opatrzone sygnaturami. W okresie powojennym kilkakrotnie, kierując się głównie potrzebą zrobienia miejsca w archiwum Kurii Diecezjalnej, czyli w registraturze, przekazywano akta. Jednakże nigdy nie zrobiono tego w sposób przepisany zwyczajami przyjętymi w praktyce archiwalnej, a więc nieuporządkowane i bez wykazu przekazanych akt. Pozostawiono to do zrobienia archiwiście – nie zawsze zorientowanemu w pierwotnym ułożeniu tych akt w registraturze.
    Specjalną zaś okazję do przekazania kolejnych akt z Kurii stanowił nowy podział diecezji polskich w 1992 r. Gdy sześć dekanatów w rejonie Kalisza odeszło do nowoutworzonej diecezji kaliskiej, akta parafii tych dekanatów, jako zbędne dla urzędowania Kurii, też przekazano do Archiwum Diecezjalnego. Zostały one wyliczone w ogólnym wykazie archiwów parafialnych, chociaż nie jest to zbyt w zgodzie z metodyką archiwalną, nakazująca zachować zespoły. A te akta są jednak wytworem urzędowania Kurii Diecezjalnej. Umieszczenie ich przy zespołach parafialnych zostało podyktowane względami praktycznymi, żeby na jednym miejscu były wszystkie archiwalia odnoszące się do parafii.
    Jako pierwsze są wymieniane akta dotyczące parafii w okresie międzywojennym. Tworzą one oddzielną serię, od dawna razem ułożone i opatrzone sygnaturami. W nawiasach podawano lata jakie obejmują. W kilku wypadkach wychodzą poza okres międzywojenny. Przeważnie rozpoczynają się od 1920 r., ponieważ akta z poprzednich lat uległy zniszczeniu w pożarze Kurii w 1920 r. W niektórych przypadkach dotyczą okresu wcześniejszego – zwłaszcza zaś chodzi o parafie, które przeszły z diecezji płockiej.